Halitoza u psów i kotów

Halitoza, czyli nieprzyjemny zapach z jamy ustnej. Niestety nie jest to tylko nieprzyjemny zapach, lecz wskazówka o jakiejś chorobie, a sam zapach jest wytwarzany przez bakterię. Halitoza może być spowodowana ogólną chorobą taką jak niewydolność nerek lub cukrzycą, lecz przeważnie problem tkwi w samej jamie ustnej. Najczęściej spotykanymi przyczynami są kamień nazębny, zapalenie dziąseł, nadżerki, ciało obce lub nowotwór. Antybiotyki pomagają zwalczyć bakterie wytwarzające nieprzyjemny zapach, lecz weterynarz musi znaleźć oraz wyleczyć przyczynę aby nie było nawrotów.

Objawy
Najbardziej oczywistym objawem jest nieprzyjemny zapach, taki, przy którym odwracamy głowę od naszego pupila. Zdrowe zęby oraz dziąsła nie wytwarzają przykrego zapachu. Inne objawy, na które warto zwrócić uwagę, to są objawy bólu. Pies lub kot może podchodzić do miski, lecz nic nie zje, lub je dużo mniej niż zwykle. Często wiąże się to z utratą wagi. U kotów dodatkowo warto zwrócić uwagę na sierść. Przy wylizywaniu się, kot może językiem rozprowadzać bakterie po sierści co powoduje ogólny nieprzyjemny zapach. Jeśli występuje ból, kot nie będzie się mył. Przy większych zapaleniach dziąseł, zwierzę może się ślinić mocniej niż zwykle, a sama ślina może być różowego lub nawet czerwonego koloru.

Przyczyny
Przyczyn halitozy jest wiele, lecz przeważnie jest ona spowodowana uszkodzeniem błony śluzowej w jamie ustnej. Poniżej wymienione są najczęstsze przyczyny:
• Kamień nazębny – miękkie jedzenie osadza się na zębach a następnie przechodzi proces mineralizacji przez fosforany oraz ślinę. Im więcej kamienia się zbiera, tym większy nacisk na dziąsła. Z czasem dziąsła są osuwane przez kamień, a korzenie odsłonięte. Towarzyszy temu zapalenie dziąseł. Dodatkowo, jedzenie dostaję się pomiędzy kamień a dziąsła powodując rozrost bakterii oraz nieprzyjemny zapach.
• Zapalenie dziąseł – najczęściej występuje przy zębach, lecz może dojść do zapalenia nawet jeśli nie ma zębów. Powodów jest wiele, takich jak wirusy, obniżona odporność układu immunologicznego, lub wcześniej wspomnianego kamienia nazębnego oraz bakterii.
• Nowotwory – zmiany nowotworowe w jamie ustnej mogą rosnąć w bardzo szybkim tempie, a ich nadżerki oraz infekcje dodatkowo komplikują sytuację i pogarszają nieprzyjemny zapach.
• Skaleczenie języka – przeważnie są to małe nacięcia albo rany kłute i nie wymagają opracowania chirurgicznego, lecz często dochodzi do infekcji bakteryjnej oraz zapalenia, które można opanować antybiotykiem.
• Ciała obce – rzeczy, które utkną w jamie ustnej powodują obrażenia błony śluzowej a następnie powodują zapalenie. U kotów często są to źdźbła trawy lub nici. U psów częściej występują drzazgi (od patyków, które gonią) lub kawałki kości.
• Choroba nerek oraz cukrzyca – przy niewydolności nerek w krwi osadza się toksyna zwana mocznikiem, która może powodować halitozę oraz nadżerki w jamie ustnej. Podczas nieleczonej cukrzycy u psów, odkładanie się ketonów również powoduje nieprzyjemny zapach.

Diagnostyka
Żeby zdiagnozować halitozę, trzeba tylko użyć nosa, lecz ważniejsze jest znalezienie przyczyny. Pierwszym krokiem jest dokładne obejrzenie jamy ustnej oraz zidentyfikowanie nieprawidłowości w niej. W niektórych przypadkach (ból, agresja) może być konieczna narkoza. Wtedy można dokładnie zobaczyć co się dzieje w jamie ustnej, a nawet w gardle. Dodatkowo, można zrobić też prześwietlenia zębów jeśli podejrzewa się, że problem tkwi pod dziąsłami lub w korzeniach zębów. Natomiast jeśli jest podejrzenie innej choroby, np. niewydolności nerek (na podstawie innych jeszcze objawów), zalecane jest wtedy wykonanie badania krwi.

Leczenie
Leczenie halitozy polega na znalezieniu ogniska zapalnego i wyleczenie. Antybiotyki zwalczają bakterie powodujące nieprzyjemny zapach. Dodatkowe leczenie może polegać na usunięciu ciał obcych lub kamienia nazębnego.

Zapobieganie
Najczęstszą przyczyną nieprzyjemnego zapachu jest kamień nazębny oraz towarzyszące mu zapalenie dziąseł. Najprostszym sposobem jest regularne czyszczenie zębów. Jeśli pupil nie pozwala sobie na czyszczenie zębów szczoteczką, konieczna będzie sanacja w lecznicy.